فصل در صفت انواع رصاص 65 و خاصيت آن « 1 » و آن را قلعى گويند . و معدن آن در دو موضع است : در حدود فرنگ و بلغار . و بهترين انواع آنست كه سفيد و صافى باشد « 2 » . و آن را مانند مارها « 3 » ساخته باشند . و نوعى ديگر چينى است و آن اندك‌مايه سياه‌فام باشد « 4 » ، و خشك بود . و نشان او آنست « 5 » كه چون بجنبانى بانگ كند . و رصاص را بطريق صناعت كلسى بغايت سفيد بود « 6 » . و آن را سفيدهء زنان گويند . روى را بدان « 7 » سفيد و صافى كنند . و گفته‌اند كه « 8 » قلعى از جنس نقره است ، و لكن سه سبب عارض شده است او را در معدن ، رخاوت جرم و رايحهء كريهه و صرير « 9 » خم كردن . و اصحاب صناعت ( اكسير ) دعوى مىكنند كه اين ( هر ) سه آفت از قلعى توان برد اگر « 10 » ممكن باشد نقرهء مصنوع بود . خاصّيّت او آنست كه روى را « 11 » پاك كند ، و نشانها ببرد .

--> ( 1 ) - ع : و خواص او ( 2 ) - ج ، ن ، م : سفيدست و صافى ( 3 ) - م : و آن را ؟ ؟ ؟ ارها - ج ، ن : و آن را مارها ( 4 ) - م : سياهى دارد ( 5 ) - ج ، ن : و خشك و نشان او آن باشد - م : و خشك آن باشد ( 6 ) - ع : بصنعت كلسى كنند بغايت سفيد ( 7 ) - ج ، ن ، م : يعنى به روى كنند و بدان روى ( 8 ) - ( كه ) در - ج ، ن ، م - نيست ( 9 ) - ع : و ضرر ( 10 ) - م : و اگر ( 11 ) - ع : سفيده روى را .